Terug naar overzicht

Beachvolleybal en andere beachsporten

Beachvolleybal is een jonge, dynamische beachsport, welke wordt gespeeld in de zomermaanden – wanneer de meeste andere balsporten stilliggen.

Hierdoor is deze sport uitermate geschikt om ervoor te zorgen dat actieve sporters tijdens deze zomermaanden niet minder actief gaan sporten en non-actieve en semi-actieve sporters de stap naar actief sporten toch kunnen maken.

De interventie ‘Beachvolleybal’ speelt hier op in door verschillende beachvolleybal activiteiten te organiseren, zoals promotie clinics, workshops en (wedstrijd)evenementen en ondersteuning te bieden bij het opstarten van een beachvolleybal vereniging en het aanleggen van beachvolleybalaccommodaties. Hierin werkt Nevobo nauw samen met bestaande zaalvolleybalverenigingen en gemeenten.

Doel van deze interventie is een hogere en duurzame sportdeelname van jongeren en volwassenen.

De periode in het jaar, het aansprekende imago en het lage aantal blessures maakt beachvolleybal aantrekkelijk voor diverse doelgroepen. Om de non-actieve en semi-actieven optimaal te benaderen en stimuleren tot actief sporten wordt de interventie aangepast aan de wensen van elke doelgroep.

  • 5-12 jarigen (basisschool jeugd)
    Voor deze doelgroep worden clinics georganiseerd met passende les- en trainingsmethodieken, waarbij veel aandacht is voor balvaardigheid. Deze kunnen zowel binnen de vereniging als binnen het onderwijs worden aangeboden.
  • 13-17 jarigen (voorgezet onderwijs)
    Veel jeugd binnen deze doelgroep krijgen weekendbaantjes en nieuwe vrienden. Om dit drukke sociale leven te combineren met sport, is er een flexibel en laagdrempelig sportaanbod nodig. Dit aanbod bestaat uit les- en trainingsmethodieken, maar met meer aandacht voor spel, competitie en sneller doorstromen naar regulier sportaanbod. Ook hier kunnen de clinics zowel binnen de vereniging als binnen het onderwijs aangeboden worden.
  • Studenten
    Voor studenten bestaat het aanbod uit clinics, competities en trainingsfaciliteiten. Om aan te sluiten bij de levensstijl van studenten worden deze doordeweeks gegeven in plaats van in het weekend en zijn de kosten lager.
  • (Jonge) gezinnen (25-45 jaar)
    Door drukke dagschema’s verdwijnt het (gezamenlijk) sporten bij veel jonge gezinnen al snel naar de achtergrond. Door het flexibele karakter van de beach(volleybal)sport kan men zelf bepalen wanneer, met wie, waar en op welk niveau men wil spelen.

Daarnaast bestaat het project “ouders met jonge kinderen” speciaal voor de ouders die hun kinderen naar de sporttraining brengen en dus ‘langs de kant staan’. Voor deze ouders worden op dezelfde tijden als waarop de kinderen sporten ook trainingen aangeboden. Deze trainingen en competities kunnen afzonderlijk voor ouders en kinderen zijn, maar kinderen en hun ouders kunnen ook gezamenlijk trainen en zo met elkaar sporten.

Probleembeschrijving

Uit onderzoek blijkt dat slechts 30% van de jongeren voldoet aan de Fitnorm (drie keer per week minimaal 20 minuten zwaar intensief bewegen) (De Vries et al. 2010). Voor volwassenen in de leeftijdsgroep van 18-34 jaar voldoet 27% aan de Fitnorm; voor 35-54-jarigen is dit nog slechts 16% (Wendel-Vos & Frenken, 2010). Sportdeelname wordt dus minder naarmate men ouder wordt (Wijlhuizen & Chorus, 2010). Omdat weinig beweging tijdens de jeugd vaak leidt tot weinig beweging op volwassen leeftijd (Mäkinen et al. 2010; Tammellin, 2005; Telema et al. 2006), is het belangrijk dat een actieve leefstijl al op jonge leeftijd een gewoonte wordt en dat men ook op latere leeftijd duurzaam blijft sporten. Dit kan indirect ook invloed hebben op de mate van overgewicht onder de Nederlandse bevolking, wat ontstaat door een verkeerde balans in voedsel inname en energieverbruik (Hill et al. 2009). Duurzame sportdeelname draagt namelijk bij aan het vergroten van het energieverbruik.

Doordat veel sporten in de zomer niet doorlopen, kan duurzame sportdeelname echter niet gegarandeerd worden. Voor het behalen van de fitnorm is sportdeelname in deze maanden wel essentieel.

Naast gebrek aan aanbod in de zomermaanden, zijn er ook persoonlijke redenen voor het gebrek aan of het verminderen van sportdeelname. Ten eerste zegt 27% van de bevolking door ‘geen tijd’ niet of minder te sporten (Elling, 2011). Voor hen passen de verplichtingen die veel sporten en sportverenigingen met zich mee brengen niet altijd in het schema.

Naast tijdsgebrek in het algemeen is ook het gebrek aan invloed op de speeltijden een belangrijke reden om niet te sporten.

Een meer sociale reden om niet te sporten is het gebrek aan invloed op de samenstelling van het team. Daarnaast speelt het beweeggedrag van ouders een belangrijke rol bij het al dan niet sporten van hun kinderen (Ferreira et al. 2007).

Door het aanbieden van een aantrekkelijke sport met een op de doelgroep aangepast aanbod beoogt de Beachvolleybalinterventie om mensen te stimuleren tot duurzaam sportgedrag.

Doelgroepen

Er zijn vier einddoelgroepen te onderscheiden in deze interventie:

  • 5 – 12 jarigen: basisschoolgaande kinderen in de leeftijd van 5 -12 jaar.
  • 13 – 17 jarigen: jongeren in de leeftijd van 13 tot 17 jaar die op het voortgezet onderwijs zitten.
  • Studenten: jongeren vanaf 18 jaar die bezig zijn met een voltijd of deeltijd studie (MBO, HBO of Universiteit).
  • Ouders van jonge gezinnen: ouders in de leeftijd van 25 tot 45 jaar met jonge kinderen.

Intermediaire doelgroep

Naast de einddoelgroepen zijn er een aantal intermediaire doelgroepen te onderscheiden.

  • (Sport)docenten in het basis- en voortgezet onderwijs.
    Docenten in het basisonderwijs en het voortgezet onderwijs zijn deels verantwoordelijk voor het uitvoeren van de beachvolleybalclinics. Wanneer de clinics vanuit het onderwijs worden aangeboden, verzorgt de docent de training aan de leerlingen. Tevens kan de docent de vervolgtrainingen voor de leerlingen verzorgen.

  • Beachsportverenigingen

    Beachsportverenigingen faciliteren de clinics door het aanleggen van beachaccommodaties of het verhuren van al bestaande accommodaties.

    Als de interventie niet vanuit het onderwijs wordt aangeboden, maar vanuit de vereniging zelf of door een particulier, zijn de trainers bij beachsportverenigingen verantwoordelijkheid voor het geven van de clinics aan de deelnemers van de Beachvolleybalinterventie.

    Als de interventie wel vanuit het onderwijs wordt aangeboden, geven de trainers van de sportverenigingen een ‘train de docent’ training aan de docenten uit het basis en voortgezet onderwijs, zodat deze docenten de scholenclinics kunnen gaan verzorgen voor de leerlingen.
    Beachsportverenigingen stellen trainers beschikbaar welke door bijvoorbeeld scholen ingehuurd kunnen worden. Daarnaast is de vereniging verplicht een passend vervolg aanbod op locatie aan te bieden aan de deelnemers van de clinics (mede zodat deelnemers vanuit het onderwijs in de zomermaanden kunnen doorstromen naar een passend structureel aanbod.


Doel van het sport- en beweegaanbod

Hoofddoel

Deelnemers aan de beachvolleybal interventie maken op een laagdrempelige manier kennis met de sport, ervaren hoe de sport bij hen past en gaan daardoor duurzaam meer sporten.

Subdoel

  • Deelnemers maken kennis met (de diversiteit van) de beachvolleybal, door kennis te maken met zowel breedtesport als topsport.
  • Deelnemers ervaren hoe beachvolleybal bij hen past doordat de flexibiliteit van de beachvolleybal wordt benadrukt.
  • Deelnemers stromen na een positieve kennismaking door naar een bij hen passende vorm van reguliere sport.

Voorwaardelijk doel:

Om bovenstaande (sub)doelen te bereiken, is het van belang dat de interventie goed wordt aangepast aan de doelgroep waarvoor de interventie wordt ingezet. Dat betekent dat het niveau en de aard van de activiteiten naargelang de doelgroep worden aangepast.

Aanpak (opzet interventie, locatie en uitvoerders)

Opzet van de interventie

De algemene interventie bestaat uit de lesmethodieken die worden aangeboden in op maat gemaakte clinics voor vier verschillende doelgroepen. Bij het opzetten van de interventie is de koppeling met de lokale beach(volleybal) vereniging of een particuliere aanbieder van belang.

Wanneer de interventie vanuit het onderwijs wordt aangeboden, moet het programma in de periode van april t/m juni worden opgestart. Na deze periode moet er een passend vervolgaanbod beschikbaar zijn bij een structurele (beach)volleybalaanbieder, zodat deelnemers ook tijdens de zomermaanden mee kunnen doen aan trainingen, vrijspelen, toernooien en andere activiteiten.

Clinic
De interventie is in de eerste plaats een kennismaking van 1,5 uur met de beachvolleybalsport. Gedurende deze clinic wordt een uur lang de basis van de sport geoefend middels oefeningen. Daarna wordt een half uur in spelvorm gespeeld.

Vervolglessen
Na de clinic volgen minimaal drie vervolg lessen, welke in een tijdsbestek van één maan gegeven worden. In deze lessen leren deelnemers zich verplaatsen en vallen in het zand. Daarnaast leren ze technieken en speelvormen die kunnen worden toegepast in een spelvorm passend bij de doelgroep.

Toernooien en evenementen
Na een kennismakingsles en 3 vervolglessen kunnen interventiedeelnemers meedoen met een toernooi of evenement.

Beginnende deelnemers kunnen deelnemen aan een breedtesport circuit (recreatief) genaamd Beachlife. Deze toernooien worden 24 keer per jaar in het weekend georganiseerd en zijn toegankelijk voor alle niveaus. Daarnaast worden in de regio’s voor de verschillende jeugdcategorieën jeugdtoernooien georganiseerd (zie website www.beachvolleybal.nl).

Borging
Vervolgens kan de school, vereniging of organisatie ervoor kiezen om de interventie voor een langere periode aan te bieden. De aanbieder kan ervoor kiezen om de interventie minimaal 1 zomerseizoen en maximaal 2 jaar door te laten lopen, waarbij de clinics wekelijks worden aangeboden. De deelnemers kunnen er tevens voor kiezen door te stromen naar een structureel aanbod binnen een beachvolleybalvereniging.

Locaties en Uitvoering

De meeste beachvolleybalaccommodaties zijn buiten. De interventie wordt in de meeste gevallen dan ook buiten uitgevoerd. Dit kan op een strand of recreatieterrein, een tijdelijk aangelegde accommodatie in de stad of op een vaste beachaccommodatie bij een school of beachvolleybal vereniging.

Op dit moment zijn er ook 5 indooraccommodaties, waar het mogelijk is om het hele jaar te beachvolleyballen. Om deze reden is het streven om meer indooraccommodaties aan te leggen.

Ondersteuning

Er is een landelijk netwerk van Volleybalconsulenten en Verenigingsondersteuners die ten alle tijden kunnen fungeren als helpdesk en expertise centrum.

Daarnaast kan de interventie-organisator ondersteuning krijgen van een (Nevobo) expert welke de interventie-organisator op lokaal niveau kan ondersteunen, bijvoorbeeld d.m.v. intervisiemomenten waarin uitdagingen en problemen bij de uitvoering worden besproken.

Ook beschikt de Nevobo over een nationaal opleidingstraject voor trainers om zodoende de deskundigheid van de uitvoerders (trainers en trainers in spe) te bevorderen.

Ten slotte stelt de Nevobo ondersteunende lesmaterialen beschikbaar aan de interventie-organisatoren, welke op maat zijn gemaakt voor de verschillende doelgroepen.

Materialen

  • Map Kennismaking met Beachvolleybal
  • Classificatie Systeem Beachaccommodatie
  • Brondocument beachvolleybal
    (Waarin oa staat beschreven hoe je een vereniging opstart, velden aanlegt en alle andere zaken die met beachvolleybal te maken hebben)
  • Good practise ervaringen
  • Lespakketten Basis en voortgezet onderwijs
  • Lespakketten Beroepsonderwijs en studenten
  • KBSS vlag en wimpelspel

Deze materialen zijn vrij toegankelijk en kunnen mogelijk tegen betaling worden verkregen. Goedkeuring door de Nevobo is hiervoor niet vereist. Wel hebben aanvragers een meldingsplicht richting de Nevobo.

Belangrijke documenten

Printen Uitgebreide beschrijving (pdf)